|
Üniversitelerde araştırma sıkıntısı |
|
|
|
03 Şubat 2008 08:09, Pazar |
|
ODTÜ Teknokent tarafından hazırlanan TGB İçin 8 Eylem raporu’nda, AR-GE faaliyetlerinin ürüne dönmediğine işaret edilirken, TGB’lerde yer alan firmaların finansman sorunu ve mevzuatla savaşmaktan araştırma yapamaz hale geldiğine işaret edildi.

Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Teknokent “TGB İçin 8 Eylem” başlıklı bir rapor hazırladı. Raporda, Türkiye’de yapılan araştırmaların finansmanı sorununa işaret edilirken, mevzuattaki aksaklıklar ve yapılan çalışmaların yatırıma dönememesi gibi konular ele alındı. Raporda, girişimcilerin bilgisiz olduğuna da vurgu yapılırken, finansman sorunu nedeniyle Bakanlar Kurulu kararıyla kurulan 28 TGB’nin de sadece 15’inin faaliyet gösterebildiğine dikkat çekildi.
-“ÜNİVERSİTEDEKİ AR-GE YATIRIMA DÖNEMİYOR, BAŞARI AKADEMİK YAYINLA SINIRLI KALIYOR”-
Üniversitelerde yapılan birçok başarılı araştırma ve geliştirme çalışmasının katma değerli ürün ya da hizmet olarak ekonomiye kazandırılamadığı belirtilen raporda, araştırmaların en iyi olasılıkla akademik yayın olarak değerlendirildiği vurgulandı. Araştırmaların üretime dönüşmesinin ülke ekonomisi ve üniversitelerin finansman seçeneklerinin artması açısından önemli olduğuna işaret edilen raporda, araştırmaların hayata geçmesi için üniversitelerin Teknoloji Transfer Ofisleri (TTO) kurmasının teşvik edilmesi ve desteklenmesi gerektiği anlatıldı. Raporda, TTO’nun kapsamı; araştırmaları tespit etmek, bunların fikri mülkiyet haklarının korunmak ve ticarileştirmek olarak tanımlandı.
-FİNANSMAN İÇİN ULUSAL FON OLUŞTURULMALI-
Girişimciliğin teşvikinde, teknoloji tabanlı yeni şirketlerin finansman sorununun en önemli engellerden biri olarak değerlendirildiği raporda, finansman desteklerinde başta teminat mektubu olmak üzere birçok konunun “zorlaştırıcı etken” olduğu belirtildi. Raporda, başta yatırımcı meslekler ve çekirdek sermayesi ya da kuruluş dönemi fonları gibi yeni oyuncuların çıkmasının teşvik edilmesi gerektiği vurgulandı ve Sanayi Bakanlığı’nın öncülüğünde, tekno-girişimciliğin desteklenmesi amaçlı kurulan “ulusal bir fon” oluşturulması gerektiği çağrısı yapıldı.
-“TEKNOLOJİ GİRİŞİMCİLERİNİN BİLGİSİ YETERSİZ”-
Raporda, Türkiye’de girişimciliğin teşviki ve desteklenmesi konusunda KOSGEB’in TEKMER’ler ve İŞGEM’ler üzerinden bu süreci yönettiği anlatılırken, “Ancak TGB’lerin kurulması nedeniyle bu sürecin yeniden değerlendirilmesini gerektirmektedir. TÜBİTAK’ın başlattığı tekno-girişimci sermaye desteği önemli ancak yetersiz ve bütüncül olmayan bir adımdır. ODTÜ-Teknokent’in son 3 yıldır yürüttüğü “Yeni Fikirler Yeni İşler” projesinden elde edilen deneyim, tekno-girişimcilerin girişimciliğinin gerektirdiği bilgi ve eğitim düzeyinde olmadığıdır” denildi.
-“TGB’LERDE ARA ELEMAN YETİŞTİRİLEBİLİR”-
TGB’lerinin ağırlıklı olarak yazılım şirketlerinin yer aldığı bölgeler olarak geliştiği ve bunun etkinlikleri açısından tereddütler oluşturduğu belirtilen raporda, üniversiteler ile işbirliğin sınırlandığına da işaret edildi. Raporda, Sanayi Bakanlığı’nın TGB’lerde teknolojik önceliklere göre gelişim stratejileri oluşturulması gerektiği vurgulandı. Raporda, TGB firmalarının da etkin katılımını sağlayarak nitelikli ara eleman yetiştirilmesi sürecinde rol üstlenebileceği belirtildi.
-“YÖNETİCİ ŞİRKETLERİN SERMAYE YAPILARI ZAYIF”-
TGB yönetici şirketlerinin üniversitelerin liderliğinde anonim şirket olarak kurulduğu belirtilen raporda, ortaklık yapısının getirdiği zorluklar ve üstlendikleri rolün kısıtlamaları nedeniyle yatırım finansmanını karşılayamadığı vurgulandı. Raporda, “Üniversiteler bölgelerin genellikle üniversite arazisinde kurulmasından dolayı şirketlerdeki çoğunluk hisselerini ellerinde tutmakta ısrarcı davranıyor. Bölgelerde, üniversitelerin yüzde ellinin üstünde pay sahibi olması ve mevzuatın getirdiği kısıtlamalar nedeniyle, temelde kaynakları olmayan yönetici şirketlere, güçlü kuruluşlar sermaye aktaramıyor. Diğer ortaklar da ya ortaklık yapısı ya da yönetimin ellerinde olmadığı gerekçesiyle az kaynak aktarıyor. Bu nedenlerle de yönetici şirketler çoğu zaman yapmaları öngörülen yatırımlarla karşılaştırılamayacak kadar küçük sermaye ile faaliyete geçiyor” denildi.
-ANONİM ŞİRKETTEN KAMU GÖREVİ YAPMASI BEKLENİYOR -
Yönetici şirketlerin anonim şirket gibi davranmasının beklenmesine karşın neredeyse bir kamu görevi yürütmesinin istendiği anlatılan raporda, finansman yetersizliğinden TGB’lerin hibelerden yararlanabilmek için Sanayi Bakanlığı’na “baskı” yapmak zorunda kaldığı kaydedildi. TGB’lere “kamusal” kaynak yaratılması gerektiği kaydedilen raporda, Sanayi Bakanlığı başta olmak üzere DTP ve Hazine Müsteşarlığı’yla koordinasyonuyla, TGB’lere Avrupa Yatırım Bankası kredisi gibi uzun dönemli finansman seçeneklerinin sunulması gerektiği vurgulandı |