İstanbul Perakendeciler Derneği Başkanı Erdal Tüfekçi, yaklaşık 90 milyar dolarlık Türkiye perakende pazarında faaliyet gösteren perakendecilerin ancak yüzde 35'inin organize olduğunu ve toplam cironun yüzde 40'ının gıda sektörünün gerçekleştirdiğini söylüyor. Ekonomi Buluşmaları'na misafir ettiğimiz Tüfekçi, perakende sektöründe bugün gelinen nokta itibariyle artık kârı arttırmanın yolunun organize olmak, işbirlikleri yapmak ve markalaşmaktan geçtiğine dikkat çekiyor.

Bugün sizce perakendecileri bekleyen en büyük tehlike nedir? Günden güne yeni markalar geliyor, yabancı markalar ortaklıklar yapıyor. Yerli firmalarımız bu konuda neler yapıyor?

"Ucuzcu" ve "günü kurtarma" mantığının artık geçerli olmadığını vurgulamak istiyorum. Bugün Türkiye'ye uluslararası birçok perakende devi yatırımlar yapıyor. Ardı ardına alışveriş merkezleri açılıyor. Bazıları da coğrafi olarak gereksiz yakınlıkta açılıyor. Ama sonuçta, giderek büyüyen, oyuncu sayısının arttığı, güçlerin ortaya konduğu bir sektörden söz ediyoruz. Dolayısıyla perakendecilerin de markalaşması gerekiyor.

Yasasızlık konusunda neler söyleyeceksiniz?

Sektörün şu anda 80 milyar dolar bir hacmi var. Giderek de büyüyecek. 2,5 mil-yonun üzerinde istihdamı var. Böyle bir sektörün kurallarının olması gerekiyor.

Markalaşmaya tamam ama sanırım ondan daha önemlisi birde organize olamama sıkıntısı var değil mi?

Haklısınız. Yaklaşık 90 milyar dolarlık Türkiye perakende pazarında faaliyet gösteren perakendecilerin ancak yüzde 35'inin organize olduğunu ve toplam cironun yüzde 40'ının gıda sektörünün gerçekleştirdiğini hatırlatmakta yarar var. Perakende sektöründe bugün gelinen nokta itibariyle artık kârı arttırmanın yolunun organize olmak, işbirlikleri yapmak ve markalaşmaktan geçiyor.

Parekende sektörü deyince hep gıda akla geliyor, sizce başka yatırım alanları yok mu?

Hayır, kârlı ve düşünülmemiş sektörler de var. Örneğin kişisel bakım ürünlerindeki gelişime de bakmak gerekiyor. Bu ürünler hem ciro oluşturur hem de ebatları küçük olduğu için satış alanında çok fazla yer kaplamaz. Bir diğer alan da temizlik ürünleridir. Eskiden aynı ürün hem mutfakta hem salonda kullanırken, bugün artık hepsi farklılaştı. bunları çeşitlendirmek mümkün.

Sektörün kendine bakışı nasıl sizce, bir şeylerin değiştiğinin ve bu değişime ayak uydurması gerektiğinin farkında mı acaba?

Perakende de her sektörden daha fazla yenilik yapmaları gerekiyor! Tüketici daima bunu ister. Ona güven duygusunu da vermek gerekir. Barkod, kredi kartı gibi artık satışlarda standart hale gelmiş teknolojilerin de uygulanması şart. Gelişmiş ülkelerde, uzman mağazacılıkta çok önemli gelişmeler var. Örneğin, 50 metrekarelik bir dükkânda inanılmaz çeşitte mum satılıyor. Mağaza kendi farkını yaratmayı başardığı için de tüketici mum almak için herhangi bir yere değil, oraya gidiyor. Oysa Türkiye'de hala her şeyi bir arada satma eğilimi geçerli. "Her şey" olmaya çalışınca, "hiçbir şey" olamıyorsunuz.

Migros Koç'ta kalsın

Koç Grubu'nun Migros'tan çekilmesini nasıl yorumluyorsunuz?

Bizim gönlümüzden geçen, Koç Grubu'nun 50 yıldır iyi yaptıkları perakende sektöründen çıkmamalarıdır. Sektörün en büyük oyuncusunun bir yerli kuruluş olmasının ülke için çok önemli olduğunu düşünüyorum. Kendi ürettikleri, markaların da kendi içerisinde bir şans olduklarını görüyorum...

Peki, yabancı bir firma satın alırsa sektörde tekelleşme ve haksız rekabet durumu olur mu sizce?

Buradaki sorun da şu, eğer böyle büyük bir şirket uluslararası bir oyuncunun eline geçerse, yerli üretici açısından sorun olacaktır. Çünkü bizim yerli firmalarımız ürünlerini büyük marketlere sokamıyorlar çünkü stant ve raf kirası oldukça yüksek. Ayrıca maalesef markalaşma sürecini tamamlayamamış bir ülkeyiz. Dolayısıyla dünyaya açılmamızın da önü tıkanacak. Şu anda pazar küçük denilen perakende sektörü ile nefes bulabiliyor. Bizim gibi yerli üreticiler de rafa çıkabiliyorlar rekabetçi olabiliyorlar. Ama bu tekelleşme olduğunda bunların hiçbiri oluşmayacak.